درقسمت اول این مطلب به تعریف پروبیوتیک ها و اهمیت استفاده از محصولات پروبیوتیک اشاره کردیم. حالا ادامه ی بحث...
اثرات مفید محصولات پروبیوتیک
مصرف غذاهای پروبیوتیک اثرات مفید زیادی برای سلامتی فرد دارند. در زیر چند اثر مهم این دسته از محصولات ذکر می شوند:
1- جلوگیری از رشد و فعالیت باکتری های پاتوژن
باکتری های پروبیوتیک با استفاده از چندین مکانیسم مانع رشد و فعالیت
میکروارگانیسم های پاتوژن(بیماری زا) می شوند. تولید اسیدهای آلی مانند
اسید لاکتیک که حاصل تخمیر کربوهیدرات ها هستند، می توانند با کاهش PH
روده از فعالیت باکتری های مضر جلوگیری کنند. همچنین وجود رقابت در به
دست آوردن مواد غذایی و توانایی اتصال و تشکیل کلونی در روده به علاوه
تولید و ترشح مواد ضد باکتریایی (باکتریوسین) به نحو موثری سبب جلوگیری از
اثرات نا مطلوب پاتوژن ها بر سلامتی فرد می شوند.
2- کاهش کلسترول خون
امروزه بیماری های قلبی و عروقی از رایج ترین دلایل مرگ و میر در جهان و
به خصوص کشورهای صنعتی هستند. محصولات پروبیوتیک که حاوی باکتری های
پروبیوتیک می باشند، می توانند با کاهش کلسترول خون از طریق کاهش جذب آن
در روده و افزایش دفع آن از خون، سطح کلسترول را در خون به حد رضایت بخشی
کاهش دهند.
3- بهبود هضم لاکتوز در روده
بسیاری از افراد جهان به خصوص در خاورمیانه، هنگام مصرف شیر، به دلیل این
که در روده آن ها، آنزیم لاکتاز کمتر از حد مورد نیاز ترشح می شود، دچار
اختلالاتی در عملیات هضم و جذب می گردند. اثرات این سوء هضم می تواند به
شکل درد دل، نفخ و در موارد حاد همراه با اسهال بروز کند. باکتری های
پروبیوتیک با تولید آنزیم لاکتاز و مصرف لاکتوز شیر به عنوان منبع انرژی
خود، سبب کاهش قابل توجه مشکلات مربوط به این حالت می شوند. در واقع،
مصرف این نوع مواد غذایی در بهبود عارضه ناسازگاری لاکتوز بسیار موثر است.
4- جلوگیری و کاهش بیماری های روده ای و سرطان
مصرف غذاهای حاوی باکتری های پروبیوتیک سبب کاهش ابتلا به بیماری های
ویروسی و باکتریایی و کاهش سلول های سرطانی می شوند؛ بنابراین استفاده
از این محصولات برای افرادی که در معرض ابتلا به سرطان به خصوص سرطان روده
بزرگ هستنند، بسیار مفید است.
5- تقویت سیستم دفاعی و ایمنی بدن
دستگاه ایمنی بدن انسان از طرق مختلفی سبب حفظ سلامتی فرد می شود. یکی از
حساس ترین موارد مربوط به تحریکاتی است که از ناحیه مواد غذایی موجود در
روده به دستگاه ایمنی فرد وارد می شود. باکتری های پروبیوتیک با فعالیت
های گسترده خود در روده (مثلا فعالیت های فاگوسیتوزی) سبب می شوند
تحریکات این ناحیه از بدن به حداقل کاهش یابد و بنابراین دستگاه ایمنی بدن
انسان را تقویت و اصولا این سیستم را در مقابل پاتوژن ها حمایت می کنند.
به نظر می رسد تقویت سیستم ایمنی از طریق افزایش پلاسما سل های مولد IGA
و همچنین افزایش و بهبود توانایی بیگانه خواری سلول های ایمنی و افزایش
نسبت لنفوسیت ها T- Lymphocytes و سلول های کشنده ی طبیعی (Natural
Killer cell) NK انجام می شود.
6- تولید ریزمغذی ها
بدن برای حفظ سلامتی خود نیاز به مواد مغذی کافی دارد. باکتری های
پروبیوتیک از طریق سنتز ریزمغذی ها مثل انواع ویتامین ها (ویتامینهای B
و K)، اسیدهای آمینه و اسیدهای چرب مورد نیاز بدن به نیازهای اساسی تغذیه
ای بدن انسان پاسخ می دهند.
7- افزایش دسترسی بیولوژیک به یون ها
8- بهبود عملکرد دستگاه گوارشی و حرکات دودی روده
9- تولید اسید لاکتیک مورد نیاز بدن
10- افزایش ماندگاری محصولات غذایی
11- تولید آنتی اکسیدان ها و ترکیبات ضد سرطان
12- کاهش پوکی استخوان
13- کاهش فشار خون
14- کاهش شیوع و تداوم اسهال
همچنین به اثبات رسیده است که مصرف مواد غذایی حاوی پروبیوتیک یا مکمل
های پروبیوتیک به مداوای اسهال های حاد، اسهال های مسافرتی و اسهال
های بعد از مصرف آنتی بیوتیک ها کمک فراوانی می کند.
15- مصرف پروبیوتیک ها ابتلا به عفونت های تناسلی را در زنان کاهش می دهد.
همچنین در صورتی که با داروهای مناسب مصرف شود، به مداوای زخم معده و اثنی عشر کمک می کند.
در ادامه ی مطلب، فرآوردههای حاوی باکتری های پروبیوتیک را معرفی می کنیم...
مریم چمری - کارشناس ارشد علوم بهداشتی در تغذیه
دانشگاه علوم پزشکی تهران
اگر می خواهید با کارشناسان تغذیه ی سایت درباره رژیم های غذایی مشورت کنید، اینجا را کلیک کنید.
اگر می خواهید با پزشکان سایت درباره این بیماری مشورت کنید، اینجا را کلیک کنید.
برای شرکت در بحث های انجمن سایت مرتبط با بهداشت و سلامت، اینجا را کلیک کنید.
